بالگرد

بسم الله الرحمن الرحیموقایع، حوادث، شهدا و عملیاتهای اسفندماه هشت سال دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایرانبر اساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، ۲۰ اسفندماه به عنوان روز ملی راهیان نور در تقویم رسمی کشور ثبت شده که این موضوع نشان دهنده اهمیت و تأثیر این جریان بزرگ فرهنگی مردمی است. راهیان نور در واقع یک موزه جنگ زنده و الهام بخش مردم ایران است که با برخورداری از ظرفیت‌های بازگویی و تصویرسازی حماسه‌های رزمندگان، جانبازان و شهیدان گرانقدر، فرهنگ مقاومت، ایثار و شهادت را در فضای جامعه احیا می‌کند و سبب ماندگاری انقلاب اسلامی در افکار عمومی می‌شود. در ادامه روز 22اسفندماه سالروز صدور فرمان تاریخی حضرت امام خمینی (ره) مبنی بر تاسیس بنیاد شهید انقلاب اسلامی و روز بزرگداشت شهداء می‌باشد که این روز ارزشمند را به ساحت خانواده های معزز بیش از 48 هزار شهید ارتش جمهوری اسلامی تبریک عرض می‌نماییم. بدون شک، «فرهنگ جهاد و شهادت» از اصلی‌ترین ارکان هویت بخش این انقلاب پر برکت است.شهدا چونان ستارگان درخشانی در  آسمان تاریخ، هدایتگر ما هستند تا در ظلمات فتنه و هیاهوی جنگ نرم و رسانه‌ای دشمن، راه را گم نکنیم.ارتش جمهوری اسلامی ایران در دوران هشت سال دفاع مقدس، بیش از سه میلیون ایثارگر، ۲۱۱ هزار جانباز و  بیش از ۴۸ هزار شهید را تقدیم انقلاب اسلامی کرده است.در ادامه به بخشی از عملیاتهای آفندی و پدافندی ارتش در اسفندماه 8 سال دفاع مقدس می‌پردازیم:عملیات آفندی کلینه و سید صادق(2) 15/12/1359لشگر 81 زرهی از نیروی زمینی ارتش ایران با همراهی تعدادی از نیروهای سپاه پاسداران، مرحله دوم عملیات کلینه و  سید صادق را در منطقه عمومی سرپل ذهاب اجرا نمود. تیپ سوم این لشگر در 15 اسفند ماه 1359 مأموریت یافت تا آبادی‌های کلینه و سید صادق و ارتفاع کوره‌موش را تصرف نماید. خلبانان هوانیروز ارتش با 8 فروند بالگرد و 35 ساعت پرواز در این عملیات، تعداد55 نفر مجروح را حمل، 150 نفر رزمنده را هلی‌برن و 6 تن بار و تدارکات را جابجا نمودند.عملیات آفندی رقابیه 25/12/1359در این عملیات، هوانیروز ارتش با شرکت دادن 11 فروند از انواع بالگرد و انجام 200 ساعت پرواز، تعداد30 نفر مجروح را تخلیه و 100 نفر رزمنده را هلی‌برن نمود. هر چند تیپ 2 لشگر 16 به دلیل وضعیت زمین در سمت جنوبی تپه‌های ابوصلیبی خات و رقابیه متوقف شد ولی توانست ضمن وارد نمودنتلفات وضایعات فراوان به عراق، پیشروی احتمالی دشمن را در غرب رودخانه کرخه سد نماید.عملیات آفندی چغالوند 26/12/59برای تصرف ارتفاعات چغالوند قرارگاه لشکر 81 زرهی کرمانشاه از نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با یگانهائی از سپاه پاسداران در منطقه، عملیات آفندی خود را در صبحگاه 26 اسفند ماه 1359 آغاز نمود و رزمندگان اسلام بعد از 48 ساعت با تصرف تمامی اهداف پیش‌بینی شده دشمن را از منطقه بیرون راندند. هوانیروز ارتش در این عملیات با تعداد 10 فروند بالگرد و 260 ساعت پرواز، مشارکت نمود.عملیات آفندی چزابه 1/12/60عملیات چزابه با مشارکت نیروهای سپاه و ارتش جمهوری اسلامی ایران در مورخه یکم اسفند ماه 1360 آغاز گردید و در مراحل اولیه ضمن بازپس‌گیری خاکریز از دست رفته، یک خاکریز عراقی‌ها نیز به تصرف درآمد. اما در نتیجه پاتک سنگین عراق  و مقاومت دور از انتظار عراقی‌ها ضمن وارد آمدن خسارات و تلفات سنگین به طرفین درگیر، نیروهای ایرانی به مواضع اولیه عقب نشینی نمودند. عملیات چزابه با حمایت قرارگاه عملیاتی لشگر 92 نیروی زمینی ارتش ایران در دو محور انجام گردید: در محور تپه‌های نبئه دو گردان سپاه پاسداران و یک گردان از ارتش و در محور چزابه دو گردان دیگر از سپاه پاسداران با یک گردان از نیروی زمینی ارتش عملیات را به صورت ادغامی انجام دادند.عملیات آفندی خیبر 3/12/625 قرارگاه تشکیل شده متشکل از 12 لشکر(6 لشکر ارتش و 6 لشکر سپاه) عملیات را در تاریخ 03/12/1362 با رمز یا رسول الله (ص) در دو محور انجام دادند. محور اول در مسیر طلائیه و عبور از هورالعظیم با قایقهای سبک و غواصان و بدنبال آن نصب پل‌های شناور ابتکاری و تصرف جزایر مجنون شمالی و جنوبی و محور دوم در منطقه پاسگاه زید و شلمچه و عبور از شط العرب و تصرف بصره. این عملیات 8 روز به طول انجامید و نبردی سنگین و بسیار دشوار در یک منطقه نامناسب صورت پذیرفت. در این عملیات خلبانان هوانیروز برای اولین بار با 1291 ساعت پرواز شبانه و با 98 فروند بالگرد 19400 نفر را ترابری و 1691 نفر مجروح را تخلیه نموده و 170 تن بار را حمل کردند. سرانجام جزایر نفتی مجنون شمالی و مجنون جنوبی به وسعت تقریبی 200 کیلومتر مربع آزاد شد.عملیات آفندی والفجر9 (5/12/64)عملیات والفجر 9 با رمز یا الله در منطقه عمومی پنجوین و چوارتا آغاز گردید و اهداف مهمی به تصرف نیروهای ایرانی درآمد. تعداد 17 بالگرد در این عملیات بکار گرفته شد تا با 651 ساعت پرواز خلبانان هوانیروز بتوانند 770 مجروح را تخلیه، 862 رزمنده را هلی‌برن و 76 تن مهمات و تدارکات را به منطقه حمل نمایند. آزادسازی ارتفاعات کوخ، نم نم، ناصر ، ماماخلان، موبرا از نتایج این عملیات بود.عملیات آفندی تکمیلی کربلا 5 (3/12/65)این عملیات با رمز مقدس یا زهرا (س) آغاز گردید. بعلت هوشیاری کامل دشمن، نیروهای خودی پس از چهار مرحله عملیات سنگین تنها توانستند بخشی از نیروهای عراقی را منهدم نموده و تنها خاکریز دژ 500 متری را آزاد نمایند.عملیات آفندی کربلای7 (13/12/65)کربلای 7 توسط نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران طراحی و توسط تکاوران لشگر 64 ارومیه اجرا گردید. قله 2519 متری در منطقه حاج عمران در حالی مورد هجوم گردان جنگاوران لشگر 64 ارومیه قرار گرفت که چندین متر برف قله و سراسر منطقه را در بر گرفته و سربازان شجاع لشگر با راهپیمائی 24 ساعته خود، در میان برفها با رمز یا مولای متقیان ادرکنی (ع) دشمن را غافلگیر و اهداف مشخص شده را تصرف نموده و در مقابله با پاتک‌های متعدد دشمن مقاومت و ایستادگی کرده و نهایتاً بعد از 5 روز اهداف بدست آمده را تثبیت می‌نماید. حضرت امام خمینی (ره) ضمن مکالمه تلفنی مستقیم با فرمانده عملیات، (مرحوم سرتیپ دوم غضنفر آذرفر) روز بعد با صدور پیامی خطاب به رزمندگان می‌فرماید:(( شما با این عملتان قلب مرا خشنود ساخته اید.)) در این عملیات سرلشگر شهید ناصر یارقلی از فرماندهان ارتش به‌شهادت می‌رسد. در این عملیات با 20 فروند بالگرد و 541 ساعت پرواز در قالب1620 سورتی، 449 مجروح تخلیه، 1560 رزمنده هلی برن و 105 تن مهمات و آذوقه به منطقه حمل گردید. آزاد سازی و تصرف ارتفاع 2519 متری توسط نیروهای خودی از نتایج این عملیات بود.عملیات آفندی والفجر10 (29/12/66)عملیات والفجر 10 در منطقه عمومی نوسود ایران و حلبچه عراق با رمز یا رسول الله(ص) در تاریخ 24/12/1366 آغاز گردید و بعد از 6 روز نبرد به پایان رسید. از آنجا که عراقی‌ها برای منطقه جنوب نبردهای گسترده‌ای را در آغاز سال 1367 پیش‌بینی کرده بودند، لذا در این منطقه به نیروهای موجود اکتفا کرده و برای متوقف نمودن نیروهای ایرانی متوسل به حملات گسترده هوائی شدند. با توجه به کم اثر بودن حملات هوائی نهایتاً در اواسط روز 26/12/1366 در حالیکه مردم حلبچه گروه گروه به طرف مرزهای ایران در حرکت بودند، منطقه مورد هجوم هواپیماهای عراق با پرتاب گسترده بمبهای شیمیایی قرار گرفت. 5000 نفر از کردهای عراقی با این حمله شهید شدند و شهر حلبچه به یک شهر مرده تبدیل گردید. این اقدام عراق هیچ عکس‌العمل مناسب بشر دوستانه و موثری را از کشورها و سازمانهای بین‌المللی به دنبال نداشت. خلبانان هوانیروز با 48 فروند بالگرد و 1850 ساعت پرواز ضمن انهدام ادوات زرهی و سنگرهای دشمن 4808 نفر مجروح را تخلیه، نزدیک به 5778 رزمنده را ترابری و بیش از 117 تن آذوقه و مهمات را به منطقه حمل نمودند. 1200 کیلومتر از خاک ایران و عراق آزاد شد. 5440 نفر از عراقی‌ها به اسارت درآمدند و بیش از 10000 نفر کشته و مجروح شدند.عملیات آفندی بدر20/12/63در این عملیات 12 لشگر و 5 تیپ ایرانی از ارتش و سپاه در قالب 4 قرارگاه شرکت نموده به نیروی دریایی در حدود بیش از 21 تیپ عراقی (پیاده، زرهی، مکانیزه) یورش بردند تا عملیات خود را به نام عملیات بدر با رمز یا فاطمه الزهرا (س) اجرا نمایند. در این عملیات هوانیروز با بکارگیری 49 فروند بالگرد و 987 ساعت پرواز ضمن انهدام سنگرها و ادوات زرهی، 1659 مجروح تخلیه، 7165 رزمنده را هلی‌برن و معادل 75 تن آذوقه و مهمات را حمل نمودند. رزمندگان اسلام  هر چند در یورش اولیه، جاده العماره بصره را آزاد نمودند و تلاش نمودند تا سرپل تصرفی را گسترش دهند ولی بدلیل پاتک سنگین زرهی دشمن و مشکل بودن پشتیبانی در منطقه هور و طولانی بودن آماد راهها مجبور به عقب نشینی شده و تنها پدخندق و قسمتی دیگر از هورالهویزه را آزاد کردند.در پایان یاد و خاطره شهدای شاخص ارتش در اسفندماه 8 سال دفاع مقدس، شهیدان سرلشکر محمد خضرایی، شهید سرلشکر خلبان منصور محمدي آزاد، شهيد خلبان، محمد حق شناس، شهید سرلشکر ناصر یارقلى را گرامی میداریم و به روان پاک آنان درود می‌فرستیم.

بسم الله الرحمن الرحیموقایع، حوادث، شهدا و عملیاتهای اسفندماه هشت سال دفاع مقدس ارتش جمهوری اسلامی ایرانبر اساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، ۲۰ اسفندماه به عنوان روز ملی راهیان نور در تقویم رسمی کشور ثبت شده که این موضوع نشان دهنده اهمیت و تأثیر این جریان بزرگ فرهنگی مردمی است. راهیان نور در واقع یک موزه جنگ زنده و الهام بخش مردم ایران است که با برخورداری از ظرفیت‌های بازگویی و تصویرسازی حماسه‌های رزمندگان، جانبازان و شهیدان گرانقدر، فرهنگ مقاومت، ایثار و شهادت را در فضای جامعه احیا می‌کند و سبب ماندگاری انقلاب اسلامی در افکار عمومی می‌شود. در ادامه روز 22اسفندماه سالروز صدور فرمان تاریخی حضرت امام خمینی (ره) مبنی بر تاسیس بنیاد شهید انقلاب اسلامی و روز بزرگداشت شهداء می‌باشد که این روز ارزشمند را به ساحت خانواده های معزز بیش از 48 هزار شهید ارتش جمهوری اسلامی تبریک عرض می‌نماییم. بدون شک، «فرهنگ جهاد و شهادت» از اصلی‌ترین ارکان هویت بخش این انقلاب پر برکت است.شهدا چونان ستارگان درخشانی در  آسمان تاریخ، هدایتگر ما هستند تا در ظلمات فتنه و هیاهوی جنگ نرم و رسانه‌ای دشمن، راه را گم نکنیم.ارتش جمهوری اسلامی ایران در دوران هشت سال دفاع مقدس، بیش از سه میلیون ایثارگر، ۲۱۱ هزار جانباز و  بیش از ۴۸ هزار شهید را تقدیم انقلاب اسلامی کرده است.در ادامه به بخشی از عملیاتهای آفندی و پدافندی ارتش در اسفندماه 8 سال دفاع مقدس می‌پردازیم:عملیات آفندی کلینه و سید صادق(2) 15/12/1359لشگر 81 زرهی از نیروی زمینی ارتش ایران با همراهی تعدادی از نیروهای سپاه پاسداران، مرحله دوم عملیات کلینه و  سید صادق را در منطقه عمومی سرپل ذهاب اجرا نمود. تیپ سوم این لشگر در 15 اسفند ماه 1359 مأموریت یافت تا آبادی‌های کلینه و سید صادق و ارتفاع کوره‌موش را تصرف نماید. خلبانان هوانیروز ارتش با 8 فروند بالگرد و 35 ساعت پرواز در این عملیات، تعداد55 نفر مجروح را حمل، 150 نفر رزمنده را هلی‌برن و 6 تن بار و تدارکات را جابجا نمودند.عملیات آفندی رقابیه 25/12/1359در این عملیات، هوانیروز ارتش با شرکت دادن 11 فروند از انواع بالگرد و انجام 200 ساعت پرواز، تعداد30 نفر مجروح را تخلیه و 100 نفر رزمنده را هلی‌برن نمود. هر چند تیپ 2 لشگر 16 به دلیل وضعیت زمین در سمت جنوبی تپه‌های ابوصلیبی خات و رقابیه متوقف شد ولی توانست ضمن وارد نمودنتلفات وضایعات فراوان به عراق، پیشروی احتمالی دشمن را در غرب رودخانه کرخه سد نماید.عملیات آفندی چغالوند 26/12/59برای تصرف ارتفاعات چغالوند قرارگاه لشکر 81 زرهی کرمانشاه از نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با یگانهائی از سپاه پاسداران در منطقه، عملیات آفندی خود را در صبحگاه 26 اسفند ماه 1359 آغاز نمود و رزمندگان اسلام بعد از 48 ساعت با تصرف تمامی اهداف پیش‌بینی شده دشمن را از منطقه بیرون راندند. هوانیروز ارتش در این عملیات با تعداد 10 فروند بالگرد و 260 ساعت پرواز، مشارکت نمود.عملیات آفندی چزابه 1/12/60عملیات چزابه با مشارکت نیروهای سپاه و ارتش جمهوری اسلامی ایران در مورخه یکم اسفند ماه 1360 آغاز گردید و در مراحل اولیه ضمن بازپس‌گیری خاکریز از دست رفته، یک خاکریز عراقی‌ها نیز به تصرف درآمد. اما در نتیجه پاتک سنگین عراق  و مقاومت دور از انتظار عراقی‌ها ضمن وارد آمدن خسارات و تلفات سنگین به طرفین درگیر، نیروهای ایرانی به مواضع اولیه عقب نشینی نمودند. عملیات چزابه با حمایت قرارگاه عملیاتی لشگر 92 نیروی زمینی ارتش ایران در دو محور انجام گردید: در محور تپه‌های نبئه دو گردان سپاه پاسداران و یک گردان از ارتش و در محور چزابه دو گردان دیگر از سپاه پاسداران با یک گردان از نیروی زمینی ارتش عملیات را به صورت ادغامی انجام دادند.عملیات آفندی خیبر 3/12/625 قرارگاه تشکیل شده متشکل از 12 لشکر(6 لشکر ارتش و 6 لشکر سپاه) عملیات را در تاریخ 03/12/1362 با رمز یا رسول الله (ص) در دو محور انجام دادند. محور اول در مسیر طلائیه و عبور از هورالعظیم با قایقهای سبک و غواصان و بدنبال آن نصب پل‌های شناور ابتکاری و تصرف جزایر مجنون شمالی و جنوبی و محور دوم در منطقه پاسگاه زید و شلمچه و عبور از شط العرب و تصرف بصره. این عملیات 8 روز به طول انجامید و نبردی سنگین و بسیار دشوار در یک منطقه نامناسب صورت پذیرفت. در این عملیات خلبانان هوانیروز برای اولین بار با 1291 ساعت پرواز شبانه و با 98 فروند بالگرد 19400 نفر را ترابری و 1691 نفر مجروح را تخلیه نموده و 170 تن بار را حمل کردند. سرانجام جزایر نفتی مجنون شمالی و مجنون جنوبی به وسعت تقریبی 200 کیلومتر مربع آزاد شد.عملیات آفندی والفجر9 (5/12/64)عملیات والفجر 9 با رمز یا الله در منطقه عمومی پنجوین و چوارتا آغاز گردید و اهداف مهمی به تصرف نیروهای ایرانی درآمد. تعداد 17 بالگرد در این عملیات بکار گرفته شد تا با 651 ساعت پرواز خلبانان هوانیروز بتوانند 770 مجروح را تخلیه، 862 رزمنده را هلی‌برن و 76 تن مهمات و تدارکات را به منطقه حمل نمایند. آزادسازی ارتفاعات کوخ، نم نم، ناصر ، ماماخلان، موبرا از نتایج این عملیات بود.عملیات آفندی تکمیلی کربلا 5 (3/12/65)این عملیات با رمز مقدس یا زهرا (س) آغاز گردید. بعلت هوشیاری کامل دشمن، نیروهای خودی پس از چهار مرحله عملیات سنگین تنها توانستند بخشی از نیروهای عراقی را منهدم نموده و تنها خاکریز دژ 500 متری را آزاد نمایند.عملیات آفندی کربلای7 (13/12/65)کربلای 7 توسط نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران طراحی و توسط تکاوران لشگر 64 ارومیه اجرا گردید. قله 2519 متری در منطقه حاج عمران در حالی مورد هجوم گردان جنگاوران لشگر 64 ارومیه قرار گرفت که چندین متر برف قله و سراسر منطقه را در بر گرفته و سربازان شجاع لشگر با راهپیمائی 24 ساعته خود، در میان برفها با رمز یا مولای متقیان ادرکنی (ع) دشمن را غافلگیر و اهداف مشخص شده را تصرف نموده و در مقابله با پاتک‌های متعدد دشمن مقاومت و ایستادگی کرده و نهایتاً بعد از 5 روز اهداف بدست آمده را تثبیت می‌نماید. حضرت امام خمینی (ره) ضمن مکالمه تلفنی مستقیم با فرمانده عملیات، (مرحوم سرتیپ دوم غضنفر آذرفر) روز بعد با صدور پیامی خطاب به رزمندگان می‌فرماید:(( شما با این عملتان قلب مرا خشنود ساخته اید.)) در این عملیات سرلشگر شهید ناصر یارقلی از فرماندهان ارتش به‌شهادت می‌رسد. در این عملیات با 20 فروند بالگرد و 541 ساعت پرواز در قالب1620 سورتی، 449 مجروح تخلیه، 1560 رزمنده هلی برن و 105 تن مهمات و آذوقه به منطقه حمل گردید. آزاد سازی و تصرف ارتفاع 2519 متری توسط نیروهای خودی از نتایج این عملیات بود.عملیات آفندی والفجر10 (29/12/66)عملیات والفجر 10 در منطقه عمومی نوسود ایران و حلبچه عراق با رمز یا رسول الله(ص) در تاریخ 24/12/1366 آغاز گردید و بعد از 6 روز نبرد به پایان رسید. از آنجا که عراقی‌ها برای منطقه جنوب نبردهای گسترده‌ای را در آغاز سال 1367 پیش‌بینی کرده بودند، لذا در این منطقه به نیروهای موجود اکتفا کرده و برای متوقف نمودن نیروهای ایرانی متوسل به حملات گسترده هوائی شدند. با توجه به کم اثر بودن حملات هوائی نهایتاً در اواسط روز 26/12/1366 در حالیکه مردم حلبچه گروه گروه به طرف مرزهای ایران در حرکت بودند، منطقه مورد هجوم هواپیماهای عراق با پرتاب گسترده بمبهای شیمیایی قرار گرفت. 5000 نفر از کردهای عراقی با این حمله شهید شدند و شهر حلبچه به یک شهر مرده تبدیل گردید. این اقدام عراق هیچ عکس‌العمل مناسب بشر دوستانه و موثری را از کشورها و سازمانهای بین‌المللی به دنبال نداشت. خلبانان هوانیروز با 48 فروند بالگرد و 1850 ساعت پرواز ضمن انهدام ادوات زرهی و سنگرهای دشمن 4808 نفر مجروح را تخلیه، نزدیک به 5778 رزمنده را ترابری و بیش از 117 تن آذوقه و مهمات را به منطقه حمل نمودند. 1200 کیلومتر از خاک ایران و عراق آزاد شد. 5440 نفر از عراقی‌ها به اسارت درآمدند و بیش از 10000 نفر کشته و مجروح شدند.عملیات آفندی بدر20/12/63در این عملیات 12 لشگر و 5 تیپ ایرانی از ارتش و سپاه در قالب 4 قرارگاه شرکت نموده به نیروی دریایی در حدود بیش از 21 تیپ عراقی (پیاده، زرهی، مکانیزه) یورش بردند تا عملیات خود را به نام عملیات بدر با رمز یا فاطمه الزهرا (س) اجرا نمایند. در این عملیات هوانیروز با بکارگیری 49 فروند بالگرد و 987 ساعت پرواز ضمن انهدام سنگرها و ادوات زرهی، 1659 مجروح تخلیه، 7165 رزمنده را هلی‌برن و معادل 75 تن آذوقه و مهمات را حمل نمودند. رزمندگان اسلام  هر چند در یورش اولیه، جاده العماره بصره را آزاد نمودند و تلاش نمودند تا سرپل تصرفی را گسترش دهند ولی بدلیل پاتک سنگین زرهی دشمن و مشکل بودن پشتیبانی در منطقه هور و طولانی بودن آماد راهها مجبور به عقب نشینی شده و تنها پدخندق و قسمتی دیگر از هورالهویزه را آزاد کردند.در پایان یاد و خاطره شهدای شاخص ارتش در اسفندماه 8 سال دفاع مقدس، شهیدان سرلشکر محمد خضرایی، شهید سرلشکر خلبان منصور محمدي آزاد، شهيد خلبان، محمد حق شناس، شهید سرلشکر ناصر یارقلى را گرامی میداریم و به روان پاک آنان درود می‌فرستیم.

NPB 09 سپتامبر 2026